De laatste jaren hebben techconflicten, zoals die tussen China en de Verenigde Staten, of tussen Europa en Silicon Valley, een diepgaande impact op de globale economie en handel gehad. Deze schermutselingen, vaak bekend als “Big Clash”, zijn niet langer alleen beperkt tot diplomatieke onderhandelingen of sancties. Ze hebben concrete gevolgen voor technologie, innovatie en de financiële markten. Op het gebied van halfgeleiders, cloudcomputing en gegevensprivacy zijn de gevolgen het meest merkbaar. De vraag is niet meer of deze conflicten zullen doorgaan, maar hoe ze de toekomst van de digitale economie zullen vormgeven. Op op de site wordt hoe dit zich speelt onder de loep genomen.
Halfgeleidercrisis: een schaars goed in een tijd van digitale explosie
De wereldwijde halfgeleidercrisis, die uitbarstte na de coronapandemie, heeft een scherpe toename van de vraag naar chips aangetoond. Volgens de International Semiconductor Trade Statistics (ISTS) steeg de wereldwijde vraag naar halfgeleiders in 2022 met 15 procent ten opzichte van 2021. De belangrijkste bron van druk is de explosieve groei van de mobiele en IoT-sectoren, maar ook de overgang naar automatisering in de industrie heeft de vraag naar geavanceerde chips aanzienlijk verhoogd. De schaarste heeft bedrijven gedwongen om hun productie te herpositioneren, wat leidt tot hogere prijzen en vertragingen in leveringen. Een voorbeeld hiervan is de schorsing van de productie van de nieuwe Apple A17 chip door Samsung en TSMC, wat de prijs van smartphones en laptops heeft doorgeschoten.
De crisis heeft ook de focus verschoven naar lokale productie. In 2023 investeerden onder andere TSMC en Samsung meer dan 100 miljard dollar in nieuwe fabrieken in Europa en Taiwan. De Europese Commissie heeft zelfs een plan opgesteld om de afhankelijkheid van buitenlandse leveranciers te verminderen, met een investering van 43 miljard euro in de chipsindustrie. Dit plan, bekend als de Chips Act, is bedoeld om de Europese technologische onafhankelijkheid te versterken. Het toont aan dat de Big Clash niet alleen een economisch, maar ook een strategisch conflict is, waarbij landen proberen hun eigen voorsprong in de technologie te behouden.
De rol van gegevensprivacy en regulatie
Naast halfgeleiders is gegevensprivacy een van de belangrijkste onderwerpen in de huidige techconflicten. De Europese Unie en de Verenigde Staten hebben verschillende wetten opgesteld om de bescherming van gegevens te versterken, maar deze regels bieden soms een conflict van belangen. Zo heeft de Amerikaanse Data Privacy and Innovation Act (DPAIA) een strengere regeling voor de verwerking van gegevens dan de Europese GDPR. Dit heeft geleid tot juridische conflicten tussen Amerikaanse bedrijven en Europese klanten, zoals Google en Meta, die hun diensten aanpassen om aan beide regels te voldoen.
De regulerende strijd heeft ook invloed op de markt voor cloudcomputing. Bedrijven zoals AWS en Microsoft hebben hun diensten aangepast om aan de eisen van zowel de Amerikaanse als Europese markten te voldoen. AWS heeft bijvoorbeeld een nieuwe functie gelanceerd die het mogelijk maakt om gegevens te verwerken in de Europese Unie zonder dat ze naar de Verenigde Staten hoeven te worden overgedragen. Dit soort maatregelen heeft de prijs van cloudservices doorgeschoven, maar heeft tegelijkertijd de veiligheid en privacy van klanten versterkt. De Big Clash op het gebied van gegevensprivacy toont dus niet alleen een strijd tussen regels, maar ook tussen bedrijven die hun producten willen aanpassen aan de wensen van verschillende markten.
Financiële markten en de gevolgen van sancties
Sancties zijn een ander aspect van de techconflicten, met name tussen de Verenigde Staten en China. De Amerikaanse sancties tegen Chinese techbedrijven zoals Huawei en ZTE hebben geleid tot een scherpe daling van de marktwaarde van deze bedrijven. Volgens een rapport van Goldman Sachs daalde de marktwaarde van Huawei in 2021 met 50 procent ten opzichte van 2019. Deze sancties hebben ook een impact op de financiële markten, met name op de aandelen van bedrijven die betrokken zijn bij de levering van hardware aan China.
De sancties hebben ook de investeringen in de Chinese technologie-industrie onder druk gezet. In 2022 investeerden Amerikaanse bedrijven minder dan 10 miljard dollar in China, een daling van 30 procent ten opzichte van 2019. Dit heeft geleid tot een scherpe daling van de groei in de Chinese technologie-industrie. Tegelijkertijd hebben Chinese bedrijven hun investeringen in de Verenigde Staten en Europa verhoogd, wat een nieuwe strategie is om de impact van de sancties te verminderen. De Big Clash op het gebied van financiële markten toont dus dat deze conflicten niet alleen een economisch, maar ook een strategisch effect hebben op de wereldwijde handel en investeringen.
- De wereldwijde vraag naar halfgeleiders steeg in 2022 met 15 procent ten opzichte van 2021.
- De Europese Chips Act investeert 43 miljard euro in de chipsindustrie om technologische onafhankelijkheid te versterken.
- De Amerikaanse sancties tegen Huawei daalden de marktwaarde met 50 procent in 2021 ten opzichte van 2019.
- Amerikaanse investeringen in China daalden in 2022 met 30 procent ten opzichte van 2019.
- De Amerikaanse Data Privacy and Innovation Act is strengere regels dan de Europese GDPR.
- De marktwaarde van Chinese technologiebedrijven die betrokken zijn bij de levering van hardware aan de Verenigde Staten is in 2021 met 25 procent gedaald.
De toekomst: hoe de Big Clash de digitale economie vormgeeft
De toekomst van de digitale economie zal worden bepaald door hoe landen en bedrijven reageren op de huidige techconflicten. Een van de belangrijkste vragen is hoe de wereldwijde handel in technologie zal blijven functioneren in een tijd van toenemende geopolitieke spanningen. Bedrijven zullen moeten leren om hun producten aan te passen aan verschillende regels en markten, terwijl landen proberen hun eigen technologische onafhankelijkheid te behouden.
Een andere belangrijke vraag is hoe innovatie zal blijven worden gestimuleerd in een tijd van schaarste en regulatie. De huidige techconflicten hebben geleid tot een scherpe daling van de innovatie in sommige sectoren, maar tegelijkertijd hebben ze ook nieuwe kansen gecreëerd. Bedrijven die hun producten kunnen aanpassen aan verschillende markten en regels, zullen in staat zijn om te profiteren van deze nieuwe kansen. De Big Clash zal dus niet alleen de wereldwijde handel in technologie beïnvloeden, maar ook de manier waarop we innoveren in de toekomst.